Nguyễn Hoàng

"...từ trong chính bạn hãy sửa chữa những khuyết tật của dân tộc mình ... Garcia Marque

Thứ Ba, 15 tháng 4, 2008

Lý thuyết cấu trúc Thành phố MIT Spring 2004 - Lecture 12

Theory of City Form, Spring 2004
Lecture 12 - Tổ chức và điều hành
Handout : Speer's Grand Avenue proposal for Berlin, and Peter's Nevsky Prospekt in St. Petersburg today.




Sự biến đổi của các thành phố thế kỷ 19 có dính líu tới các phương thưc quản lý mới và thông tin, sự chuyên môn hoá về sử dung không gian, và sự biểu lộ của cơ quan điều hành, những tác động đó là đối tượng cho buổi học này. Trước khi cuộc điều tra dân số năm 1801 không có một sự cấp bách nào trong việc điều tra dân số một cách có hệ thống như nó đã trở nên cần thiết với sự mở rộng của những thành phố hiện đại. Cũng ần rất ít sự đo lường mức độ phức tạp cảu các không gian, định rõ những đường biên hợp pháp và đưa ra những quy hoạch chuyên dụng cho cơ quan quản lý đô thị mới yêu cầu. (nhớ lại Turgot và bản đồ của Verniquet dành cho quy hoạch đô thi đầu tiên cho Paris được xem là mẫu mực về sau này). Các loại hình kiến trúc mới hiện ra như những thành phố bắt đầu thay đổi từ sự tình cờ ngẫu nhiên của những cấu trúc thời trung cổ cho đến sự duy lý của chủ nghĩa hiện đại - rationalization of modernism . NgôI nhà, bao gồm tất cả những gì đã nói trứoc đây và sự bừa bãI lộn xộn, đã là đối tượng để phân loại và chia nhỏ thành từng phần. Những ngôI nhà trên đại lộ của Haussmann có nhiều mức độ đẳng cấp xã hội từ cơ bản đến thượng tầng. Con đường công việc - The journey-to-work giờ đây giảI quyết với một sự chia sẻ mới giữa người làm công và người lao động tay chân. Phản ứng lại sự nhìn nhận con người như một cá nhân riêng rẽ là những thể loại đặc biệt phù hợp với những đặc điểm riêngbiệt của họ: dự án của Ledoux cho ngôi nhà dành cho những người trí thức là một ví dụ. Kiến trúc của một thời tích tụ và bồi đắp đã lung lay và bị thay đổi bằng những công trình được nối khớp với nhau một các rõ ràng và vẻ bề ngoàI hoàn chỉnhvà nhữg cấu trúc đồng nhất cho trại mồ côI, dưỡng trí viện, trường học, slaughterhouses và những trụ sở khác (xem quy hoạch của bệnh viẹc gần Notre Dame trước và sau khi bi cháy)
Những biểu hiện của cơ quan chính quyền thay đổi từ sự phô bày của tính thô bạo công cộng, như sư tra tấn và máy chém, và biểu hiện của việc cảI tạo tội phạm . Những nhà tủ không cần thiết trong bóng tối giam hãm nữa mà có thể vạch trần và đưa ra ánh sáng,cũng như nhưĩng pháo đào bị thế chỗ bởi hình tháI của kinh tế. Bentham sáng tạo ra cấu trúc nhà tù xây tròn vào năm 1787 theo nguyên tắc này: “tù nhân được nhìn thấy như không được nhìn: anh ta là khách thể của thông tin nhưng khôg bao giờ là chủ thể của giao tiếp” Quản lý cứng thay bằng quản lý mềm, một hình ảnh mà những nhà phân tích như Virilio đã mở rộng ra sự giám sát đô thị đương đại. Sự sử dụng các hình tháI đã được lý tưởng hoá, quản lý một cách tượng trưng và những thể loại chuyên dụng có thể được thấy trong phương thức tiện nghi sản xuất muối được xây dựng bởi Ledoux cho Louis XV ở Chaux, nơI phòng ở đầy đủ tiện nghi cho ông chủ nhà máy, với cổ áo trắng và cổ áo xanh những công nhân có thể nhận biết xung quanh một không gian hình bán cầu. Hiểu sâu xắc hơn nữa về biểu hiện của sức mạnh ở một quy mô rộng lớn, hai đại lộ được so sánh với nhau, Hitler / Speer đề xuất cho trục chính của Berlin, và Nevsky Prospekt ở St.peterburg. Trong trường hợp của Berlin một thánh đường của sức mạnh vĩnh cửu (the "theory of ruined value"), thiết kế bằng sự so sánh và tương tự ("We must surpass Paris and Vienna"), và tận tuỵ cho một phong cách bất tận (Empire and Neo-Empire) được thừa nhận là tráI ngược với ví dụ St.peterburg. Với 2.5 dặm dàI Nevsky Prospekt hướng thẳng trục vào toà nhà bộ hải quân, mặt tiền trưng bày một vẻ pha trộn ngẫu nhiên của cung điện, nhà thờ, toà nhà chính phủ, văn phòng và nhà sách, và thư viện (hầu như cả thành phố được biểu hiện trên một con đường), kiến trúc cảu thành phố là mạnh mẽ nhưng không đặc biệt, và con đường biểu lộ sự chứa đựng của nó về sự đổi thay và hợp nhất những ký ức thay đổi theo thời gian (Rạp chiếu phim Barricada bây giờ ở tại vị trí của cây cầu cách mạng vào năm 1917)


Reading:
Egorov. The Architectural Planning of St. Petersburg.
Evans. Bentham's Panopticon. pp. 21-37.
Foucault. The Eye of Power.
———. Discipline and Punish: The Birth of the Prison. Pt. 3, Chapter 3.
Helmer. Hitler's Berlin.
Pundt. Schinkel's Berlin. pp. 25-29 and Chapter 4.
Speer. Inside the Third Reich. Chapters 6 and 10.

Nhãn:

0 Nhận xét:

Đăng nhận xét

Đăng ký Đăng Nhận xét [Atom]

<< Trang chủ